Muzikaal #Biebcongres

Muziek is echt niet meer weg te denken uit de bibliotheken. Zelfs op het Biebcongres (niet dat ellenlange woord van NBC) was er muziek aanwezig. Overal werd er gesproken over muziek. De lezing van Fleur Bouwer over mens en muziek was zeer goed bezocht. Ondanks dat de grote publiekstrekker op hetzelfde tijdstip geïnterviewd werd in de grote zaal.

Ook Muziekweb was aanwezig. Als niet te vergeten schakel en onderdeel van de bibliotheek in Nederland. Persoonlijk ben ik heel veel mensen tegengekomen die ik alleen maar via Twitter kende. Dan is het fijn om echt even een praatje te maken. Daarnaast deelden we lippenbalsem uit. Een schot in de roos, 90% van de mensen waren enthousiast om een stick te ontvangen. De 10%, ach ja, die vergeten we maar. Positief blijven denken.

Na het afbouwen van de stand en het opruimen ervan, was het tijd voor het diner. We werden in eerste instantie helemaal naar linksachter gestuurd. Daar zat niemand. Dus zochten we een plek bij de mensen. En wie kom ik daar dan weer tegen? Waar nog plek is. Naast Daphne Depassé. Fijn gesprek gehad over allerlei zaken en niet-zaken. Tijdens het congres kon ik bij meerdere mensen aansluiten, er waren genoeg bekenden die ook bleven eten. Ik twitterde nog, wie houdt er een plekje vrij. Diantha de Vries twitterde terug waar ik was.

Uiteindelijk zat zij helemaal in het midden van een rij, dus was er sowieso geen plek geweest bij haar. Bij Daphne zaten we (Muziekweb-collega's) helemaal achteraan met de meest belabberde akoestiek tijdens het diner. Dan was een korte pauze buiten een verademing voor de oren. Uiteindelijk heb ik nog een aantal mensen gedag gezegd (wel zo netjes) en de organisatie (Nienke Rahman) bedankt voor hun inzet.

Het was een lange dag. Om 7 uur sloot ik de ene deur van mijn huis. Om 0:01u. de volgende sloot ik de andere deur van mijn huis. Desalniettemin een geslaagde dag. Op Instagram plaatste ik gisteren een dankwoord voor alle mensen die ik tegen kwam, niet tegen kwam en nog tegen zal komen. Op mijn Instagram-profiel vind je nog een aantal foto's van het Biebcongres.

Even filosofisch doen over #biebcongres. De bibliotheekwereld is over één ding eens: Muziek hoort in de bibliotheek. Als zelfs op het biebcongres muziek centraal staat, mensen praten over muziek. Bibliotheekmensen die over muziek praten. De lippenbalsem die met liefde werd ontvangen. Met liefde uitgedeeld. Aan alle mensen die de bibliotheek in hun hart hebben. De liefde voor boeken, mensen en muziek. Daarom het album Lobi da basi van @mctyphoon. Liefde is de baas. Liefde is de basis. Alle contacten opgedaan. De oude beklonken met handen schudden, met handen in elkaar. Liefde voor de mogelijkheden, maar ook onderkenning van de noodzaak van muziek in de bibliotheek. Zonder deze liefde kan de muziek niet bestaan. Zonder muziek kan de liefde niet bestaan. Bedankt iedereen die ik gesproken heb, die ik niet kon spreken en de mensen die ik ga spreken. <3

Een foto die is geplaatst door Patrick Heemstra (@patrick23dingen) op Dec 12, 2014 at 1:18 PST

Oogkleppen af

Sinds ik bij Muziekweb werk, blog ik eigenlijk nooit over Muziekweb (of toch wel) en de bibliotheken. Het lijkt alsof blogposts daarover conflicteren met mijn werk. Ik houd deze blogpost daarom algemener en houd het over muziek in de bibliotheek (en nog meer).

Door mijn werk heb ik een helikopterview gekregen over muziek in de bibliotheken. De teruggang van muziekcollecties was al jaren aan de gang. Maar het doet me toch pijn dat bibliotheken complete muziekcollecties de deur wijzen.

Er wordt gezegd: Iedereen krijgt hun muziekconsumptie toch wel gratis. Downloaden, Spotify, Youtube etc. Waarom zou de bibliotheek dan nog muziek überhaupt uitlenen? We verdienen er niets meer mee.

Eerder blogde ik al over de mindset van bibliotheken. Over dat die moet veranderen. Persoonlijk vind ik dat de mindset m.b.t. muziek in de bibliotheek ook moet veranderen. Muziek is van oudsher gezien als een melkkoe voor de bibliotheken. LP’s moest je voor betalen, later werden dat de CD’s. Maar een CD kost qua aanschaf net zoveel als een boek.

Voor boeken worden er (afgezien van de sprinters) ook geen leengelden berekend. Waarom dus wel voor muziek? Bibliotheken worden nog steeds gezien als boekenpaleizen. Maar eigenlijk moeten bibliotheken gezien worden als cultuurpaleizen. Dit staat straks ook in de officiële Bibliotheekwet.

Laagdrempelig in aanraking komen met cultuur. Cultuur zit niet alleen in boeken. Maar ook in muziek, optredens, poëzie, films etc. En daar komt het. Al die andere zaken zijn te vinden bij andere organisaties. Organisaties waar door bezuinigingen mee samengewerkt dient te worden.

Maar dan komt het woordje ‘mindset’ weer om de hoek kijken. Bibliotheken hebben zoveel te bieden. De (toekomstige) culturele partners hebben ook zoveel te bieden. Ik denk en zie vaak in samenwerkingen vaak de optelsom 1+1=3. En waarom dan niet 1+1=4? Het is eigenlijk onvoorstelbaar dat mensen (!), niet de organisaties, niet in (willen) zien dat er zoveel mogelijk is. Als er niets mogelijk is, dan kunnen we wel ophouden.

Dan kom ik toch even weer op de mogelijkheden van Muziekweb/Muziekwebluister in de bibliotheek. Met deze dienst hebben alle bibliotheken, die aangesloten zijn bij de VOB, toegang tot de grootste muziekcollectie van Europa. Misschien wel van de wereld. Bibliotheken hebben ervoor betaald. Het zit in hun dienstenpakket. Maar het wordt niet aangeboden. Niet alleen aan culturele partners, maar ook niet aan de bezoekers.

En dan denk ik: “Voor wie zijn de bibliotheekdiensten?” Niet alleen deze muziekdienst, maar nog zoveel andere diensten. Organiseren bibliotheken leuke activiteiten voor henzelf, of voor de bezoekers? Worden dingen georganiseerd voor het baanbehoud van de stafdiensten of doen we het voor de behoeften van de bezoekers?

De behoeften van de leden is duidelijk: toegang tot boeken. De behoeften voor bezoekers is een ander punt. Leerplekken worden er gecreëerd voor studenten in universiteitssteden. Maar ik stel vaak de vraag aan kleine bibliotheken: “Hebben jullie studie-/werkplekken in de bibliotheek?” Vaak is het antwoord: “Nee, we hebben dergelijke mensen nooit in de bibliotheek.”

Ik snap dat dan weer niet, waarom hebben bibliotheken die niet? Als je niet creëert en het niet goed promoot, dan komt er niets van. Elk groter dorp heeft wel een onderwijsinstelling voor het voortgezet onderwijs. Maar met dergelijke instellingen wordt alleen meer gepraat over boeken en lezen. Echter zoals ik al schreef, heeft de bibliotheek een laagdrempelige toegang tot cultuur. Niet alleen boeken en lezen. Maar ook een podium, een plek waar studenten, scholieren, zzp-ers willen zijn. Anderen willen tegenkomen.

Jammer genoeg worden de oogkleppen nog niet afgezet en blijven de eilanden bestaan. Onderwijs, cultuur, bibliotheken. Als er niet samengewerkt wordt, zullen de instituten omvallen. Eén voor één. Nederland zal dan een stuk armer worden. Op alle vlakken.

De diensten van bibliotheken worden niet optimaal gepromoot bij de mogelijke partners, waardoor de optelsom 1+1 nooit naar een 3 kan gaan. Laat staan dat het een 4 gaat worden. Soms is het zelfs zo absurd dat de organisaties in hetzelfde pand zitten. Door dezelfde deur lopen, maar alsof het lijkt dat de organisaties elk in een ander werelddeel zijn.

Bibliotheken moeten de boer op met hun diensten. Laten zien wat ze naast hun boeken in hun assortiment hebben. En dat is toch veel meer dan men eigenlijk beseft. Er zijn de landelijke diensten, maar ook de lokale diensten. Zoals de mogelijkheid om te werken en te studeren. Om gebruik te kunnen maken van de diensten, zoals Muziekwebluister, of een krantenbank etc.

Het blijft me daarom verbazen en ik spoor elke bibliotheek aan om de bakens te verzetten. De oogkleppen af te zetten. De deuren open te zetten. En naar buiten kijken. En bij anderen naar binnen kijken. Niet bang zijn. Niemand bijt.

Nieuwe bibliotheek-mindset

Ik kreeg deze week te horen dat ik vaker moet bloggen. Bij deze doe ik dat ook maar.

Zonder gekheid, er zijn nog maar weinig bibliotheekbloggers. Sommigen bloggen over hun eigen diensten en anderen bloggen over meningen. Niemand kijkt echt naar wat we echt nodig hebben in deze veranderende wereld van bibliotheken.

In deze herfst- en wintermaanden komen er weer allerlei congressen en bijeenkomsten om te praten over innovatie. Er worden prijzen uitgereikt. Allemaal goed en wel, maar gebeurt er ook echt wat? Kijken we naar de toekomst, of kijken we alleen maar naar morgen?

Er is een verschil tussen morgen en de toekomst. De toekomst is uiteraard morgen, maar morgen is er weer een nieuwe toekomst. Maar ook de kinderen en jeugdige mensen zijn de toekomst. Die leven nu, maar zijn de bibliotheken wel toereikend voor hen.

Er wordt al zoveel geschreven over de millennials. Ze lezen nog steeds boeken, maar doen ook veel online. Eigenlijk is hun leven online, maar doen ze ook nog dingen offline. En die werelden zijn niet gescheiden, dat is één.

Om daar in mee te gaan, moet de bibliotheek online en offline ook één zijn. We kunnen de kinderen van tegenwoordig allerlei vaardigheden aanleren. Echter zijn de jeugdigen tegenwoordig geen autodidacten? Immers kennen ze de online wereld een stuk beter dan de bibliotheekmedewerkers in het land.

Moeten zij juist niet ons zaken aanleren? De bibliotheek is nu heel erg bezig om de mensen aanleren hoe ze online bezig (zouden moeten) zijn. Maar de techniek, de apps, de commerciële online wereld haalt de bibliotheek in. Op dit moment kunnen de bibliotheken niet zo snel meegaan.

Daphne Depassé had er laatst een mooie blogpost over met de titel Zelf weten. Waarom kunnen de bibliotheken niet meegaan met de huidige maatschappij. Houden we ons te vast aan de idealen van boeken en mensen? Wat blijkt, en waar ik ook tegenaan loop, is dat de organisaties te stroperig zijn. Er moet overal consensus over zijn. En ziet één iemand het niet zitten, dan houdt het allemaal op.

Zonde is dat! We moeten juist deze dingen omarmen. Angst voor het nieuwe houdt alleen maar zaken op. Er wordt wel gezegd dat bibliotheken ondernemend en commercieel bezig moeten zijn. Dat houdt niet alleen in om nieuwe geldstromen aan te boren, of bibliotheken in te richten als winkels. Dat houdt niet alleen in dat medewerkers omgeschoold moeten worden.

Met omscholen bereik je namelijk weinig. Je moet de mindset van bibliothecarissen veranderen. En dan niet ineens allemaal zaken overnemen uit de digitale wereld. Nee, eerst moet de mindset veranderen. Dan pas kun je zaken overnemen. Toepassen op je eigen werkveld. In het management, in de backoffice en vooral ook in de frontoffice.

Maar volgens mij vinden veel mensen dat eng in deze veranderende wereld. We spreken elkaar veel, maar het gaat het vooral om je baan te behouden. Blijven op de plaats waar je bureau staat. Verder kijken dan naar je eigen omgeving. Degenen die dat wel doen, geven nooit de feedback naar de juiste personen. Dat heeft ook met de mindset te maken. “Oh, wat ziet het daar er leuk uit, maar we doen er niets mee.” Heeft ook met visie te maken. Visie en mindset.

Desalniettemin gaan we samen de toekomst in. Met of zonder de mogelijkheden die ons geboden worden. Zoals ik al begon, de toekomst is er nu. Er zijn genoeg mensen die weten welke behoeften zij hebben. Zij weten ook welke behoeften de bibliotheken hebben.

Uiteindelijk is dat het belangrijkste. We moeten niet kijken welke behoeften onze bezoekers hebben of welke behoeften we moeten creëren. De eerste behoefte is een nieuwe mindset in de bibliotheekwereld.

Instagram in de bieb (deel 2)

Ik had Instagram gedag gezegd, maar sinds deze zomer weer herontdekt. Ik heb al diverse keren geblogd over Instagram. Zo vroeg ik me in januari 2013 af waarom er zo weinig bibliotheken te vinden zijn op Instagram.

Inmiddels zijn er meerdere bibliotheken actief. Mede door het artikel van Rob Coers in Informatieprofessional. De activiteit van accounts wisselt nogal, maar dat is niet erg. Iedereen is nog zoekende. Ook Muziekweb heeft sinds een aantal weken een Instagram account.

Door er actief mee bezig te zijn heb ik inmiddels al meerdere dingen geleerd. Ik zal ze hieronder verder uitwerken.

Zelf volgen
Begin ter inspiratie andere bibliotheken te volgen. O.a. New York Public Library, OBA. Maar volg ook andere interessante Instagram accounts. Zelf volg ik muzikanten, bibliotheken, bibliotheekmedewerkers. Vanuit Muziekweb volgen we ook bibliotheken, maar ook platenmaatschappijen, Rotterdamse culturele instellingen.

Content
Dan is het nog de vraag wat je gaat Instagrammen. Elke bibliotheek heeft een schatkamer aan boeken, luisterboeken, dvd's en soms nog cd's. Maar ook bladmuziek. De tijdschriften. Wat ook belangrijk is zijn de werkplekken van de bibliotheek. Degenen die op Instagram zitten, zijn vooral studenten en scholieren. Die zoeken altijd wel een fijne werkplek.

Niet alleen de collectie is van belang, maar ook activiteiten die je organiseert als bibliotheek kun je delen. Gebruik dan ook goede hashtags.

Hashtags
Dan kom je eigenlijk direct al bij het volgende punt: Bekendheid. Hoe krijg je je foto's en content onder de aandacht bij potentiële bezoekers van de bibliotheek. Niet alleen volgers, want die krijgen al zoveel te zien. Er zijn ook genoeg mensen die zoeken op hashtags en daardoor foto's liken of er commentaar op geven.

Het is dus belangrijk dat je relevante hashtags toevoegt aan je bericht. Wellicht een hashtag die je gemakkelijk vergeet, maar de plaats van de bibliotheek is belangrijk. Dus #Utrecht, #Breda, #Maastricht, #Leeuwarden, #Rotterdam etc etc. Het is niet erg om meerdere hashtags te gebruiken. Op Twitter heb je maar 140 tekens, op Instagram heb je bijna oneindig veel ruimte voor tekst. Gebruik het dan ook!

Meerdere accounts
Je kunt heel gemakkelijk meerdere accounts gebruiken op je smartphone of iPad. Log uit en log in met het andere account en je kunt verder. Niks aan de hand.

Koppel je account met andere social media
Nu ik het over accounts heb, koppel je Instagram account aan je Twitter account. Niet alleen is het handig zodat je direct je Instagram foto's doorlinkt naar Twitter. Het is ook handig voor anderen die over jou instagrammen en dit op Twitter zetten.

Bijvoorbeeld iemand instagramt: "Lekker chillen in @bibliotheekX" Op Instagram krijg je dan een melding dat je genoemd bent. Als je bibliotheek op Twitter @biebX heet en beide accounts zijn niet gekoppeld, dan komt er op Twitter alleen bibliotheekX te staan en geen @biebX. Hierdoor kun je op Twitter ook de bijbehorende tweet missen. Dan kun je die tweet niet retweeten, favorieten etc. Gemiste kans!

Doorgaan
Als je bent begonnen met Instagram, zet er dan niet één foto op. Dat is zonde en niet echt professioneel. Dan laat je zien dat je als bibliotheek helaas niet zo mediawijs bent. Dat klinkt misschien hard, maar dan kun je beter je account weer opheffen op Instagram. Dus gewoon doorgaan!

Wie
Dan is nog de vraag wie je laat Instagrammen. Heel veel bibliotheekmedewerkers hebben inmiddels de cursus 23 Dingen gedaan. Veel bibliotheekmedewerkers zitten op Facebook. Dus waarom dan ook niet op Instagram? Juist de front-office medewerkers kunnen de collectie onder de aandacht brengen.

Historie/toekomst
In bibliotheekarchieven kom je nog wel eens oude foto's tegen. Foto's van activiteiten, krantenknipsels etc. Met Instagram (en andere sociale media) heb je een heel mooie mogelijkheid om je toekomst en historie vast te leggen voor ons nageslacht.

Televisie in de bibliotheek

Afgelopen week was ik in het Martiniziekenhuis als afgevaardigde van Muziekweb tijdens een vergadering over Muziekwebluister.

Over de inhoud van de vergadering weid ik niet uit. Het gaat me meer over de oplossing die Martiniziekenhuis heeft voor alle bedterminals met de content met tv, radio, internet etc. Er hangen nu nog verouderde en langzame pc's bij de bedden, maar die worden de komende jaren vervangen door smart tv's.

Dat is een stuk goedkoper dan het inzetten van computers. Hoe het precies werkt, kun je beter aan het ziekenhuis vragen. Maar als we die kant op gaan met computers, dan zijn er ook kansen voor bibliotheken.

Er is minder ict nodig en het is een stuk kostenbesparender. Als je nu een publiekspc in de bibliotheek hebt, heb je een apart beeldscherm nodig, een computer (of een thinclient), etc. Maar bij een smart tv heb je alleen maar de televisie nodig. Maak alles webbased qua content in de bibliotheek, wat het eigenlijk al is.

Verder zal het natuurlijk ook kostenbesparend zijn op de ict-afdelingen. Minder specialisten heb je nodig voor het onderhoud.

Dus welke bibliotheek vervangt hun publiekspc's door televisies?

Doosdenken en verbanden

In bibliotheken wordt niet veel 'outside the box' gedacht. Zelf denk ik altijd: 'what box?' Er is helemaal geen box waar je buiten moet denken. Doosdenken.

Dat gebeurt er nog veel te veel. Eigen kaders worden niet uitgebreid, oogkleppen worden niet afgezet, hekjes worden niet verzet, er wordt niet over de schutting gekeken. Ik maak het de afgelopen tijd veel mee in bibliotheken.

Ik zie de collega's denken 'Oh, kan dat ook?' of 'Oh ja, daar had ik niet aan gedacht'. Komt dat doordat wat Marina Polderman aangeeft in haar stuk over de jonge en oude garde?

Inderdaad kom ik veel mensen tegen die toch een stuk ouder zijn dan ik en Marina. Die zijn nog opgeleid met de kaartenbak, de stempels etc. Inmiddels zijn er zoveel nieuwe mogelijkheden in de bibliotheekwereld. Echter heb ik het idee dat deze innovaties angstvallig buiten de deur gehouden worden. 

Wat de reden is, weet ik ook niet. Bang om de baan kwijt te raken, angst voor het onbekende? Het uitzitten van de laatste loodjes en tijd? Ik kom het allemaal tegen. Niemand geeft het toe, maar het is wel te merken.

Verbanden

Met Jeanine Deckers had ik een korte twitterconversatie over het gebruik van de e-books van BNL in de bibliotheek. Want waarom zijn er nog geen bibliotheken die de e-books inzetten voor leesclubs? Met deze dienst maak je het digitale fysiek toegankelijk.

In Bibliotheek Eemland is er een collega die met Muziekwebluister luisterkringen gaat opzetten. Toch heel innovatief! En nee, dit keer niet van een jonge dertiger. Degene weet gewoon wat innoveren is. Fijn! Op deze manier maak je ook de digitale muziek op een fysieke en vooral sociale manier toegankelijk.

Dit zijn twee voorbeelden van buiten de kaders denken. Verbanden leggen tussen diensten in de bibliotheek.

Zelf leg ik, als jonge bibliothecaris, ook steeds verbanden tussen de diensten van de bibliotheken. Op dit moment vooral tussen muzikale activiteiten van de bibliotheken en de doelgroepen van de bibliotheken.

Hoe simpel is het om een themafolder over jazz mee te geven aan iemand die een kaart koopt voor een jazzfestival? Geef informatie over klassieke muziek aan bezoekers van een klassiek concert. Bied de meerwaarde van de bibliotheek aan bezoekers. Onafhankelijke meerwaarde, zonder moeite.

Zo kun je ook op andere manieren verbanden leggen tussen de digitale media. Een goed voorbeeld is de Zeeuwse Bibliotheek, die met Instagram de bezoekers interviewt.

Aan de andere kant, ik weet niet de leeftijd van de initiatiefnemer. Ook een dertiger?

In ieder geval is er nog veel te innoveren qua mogelijkheden met nieuwe diensten in de bibliotheken. Vooral ook de verbanden leggen en delen met elkaar. En hopelijk kunnen we de komende jaren nog veel nieuw elan verwelkomen in de bibliotheekwereld.

Muziek in de bieb

Door mijn baan bij Muziekweb ontmoet ik nu veel mensen in bibliotheekland. Niet alleen ontmoet ik niet mensen, maar ook de verschillende bibliotheken en vooral de ideeën van mensen.

De meeste bibliotheken hebben veel oog voor boeken en de verblijfsfunctie, die steeds belangrijker wordt. Vroeger waren er vele muziekcollecties. De muziekcollecties die nu nog bestaan, zijn de bladmuziekcollecties.

Echt een idee voor muziek in de bibliotheek is er niet.Terwijl Muziekweb die wel te bieden heeft. Niet alleen het luisteren naar muziek met Muziekwebluister, maar ook de informatie- en gidsfunctie. De bezoekers van bibliotheken zijn niet alleen koffie- en boekenliefhebbers. De meeste mensen zijn ook cultuurliefhebbers.

Cultuurliefhebbers, die ook muziek een warm hart toedragen. Echter de cd-collecties zijn meestal verdwenen. En zoals zo vaak: Uit het zicht, uit het hart. Maar muziek blijft in het hart van de mensen.

Door muziek weer in de bibliotheken neer te zetten (digitaal/fysiek), komt het ook weer in het zicht. Bibliotheken zullen er goed aan doen om het goed zichtbaar te maken voor de bezoekers. Maak het gemakkelijk om muziek te kunnen luisteren. Niet alleen luisteren, maar ook ontdekken.

Op dezelfde manier als een nieuwe schrijver ontdekken, kunnen bezoekers nieuwe muziek leren kennen. Niet op een enkele pc, maar op meerdere computers. Een hele muziekhoek.

Retailbibliotheken hebben al een afdeling Beeld en Geluid. Alleen veel geluid kan men niet luisteren. Maak dan de mogelijkheden. Inmiddels wordt er gewerkt aan een samenwerking met retailbibliotheken (bibliotheekformule) om muziek weer te betrekken in het pand.

Met een goede muziekplek maak je ook weer de bibliotheekfunctie in het gedeelte cultuur waar. Natuurlijk kunnen mensen ook muziek ontdekken met streaming muziek als Spotify, maar niet op de manier die Muziekweb aanbiedt. Ook de verblijfsfunctie krijgt een fijne boost.

De bibliotheek is de ideale plek om nieuwe muziek te leren kennen. Om met gelijkgestemden erover te praten en te discussieren. Er is al een aantal bibliotheken waar men muziek weer goed betrekt bij activiteiten. Maar dit kan in zoveel meer bibliotheken.

Ondertussen staat Muziekweb ook niet stil. Ontwikkelingen volgen elkaar op om de functie van Muziekweb te ondersteunen. Misschien nu nog op de achtergrond, maar de gevolgen zullen wel zichtbaar worden voor de bibliotheken.

Misschien is dit wel een reclame-blog voor Muziekweb, maar bibliotheken hebben de diensten van Muziekweb nodig. Ook Muziekweb heeft de bibliotheken nodig. Een twee-eenheid die elkaar versterken.

En zo geldt voor bibliotheken die nog een cd-collectie hebben: De cd-collectie van Muziekweb is complementair aan die van de lokale collecties.

Op welke andere plek wordt muziek zonder commercie en belangen aangeboden in Nederland? Juist, in de bibliotheek.