Zijn e-books wel de toekomst?

Ik heb al eens eerder geblogd over privacy en e-books: Fuck ebooks. De essentie in die blogpost ging erover dat uitgevers precies na kunnen gaan wie wat leest, hoe lang etc. Mijn mening was toen o.a. dat bibliotheken zich niet moeten bemoeien met e-books.

Inmiddels zijn we een stuk verder in de tijd en het succes van de Vakantiebieb app blijkt dat bibliotheken wel de goede kant op gaan met e-books. Misschien wel de succesformule!

Privacy
We zijn er nog niet helemaal uiteraard, maar een belangrijk punt zal wel de privacy worden van de leden van de bibliotheek.

Op dit moment heeft 'De Bibliotheek' veel informatie vergaard over de lezers via de acties Lees Meer en Vakantiebieb. Zoals al is gebleken uit de evaluatie werd er nog niet zorgvuldig mee omgegaan. Immers kwamen bepaalde gegevens van lezers van Lees Meer niet bij de juiste (lokale) bibliotheken terecht.

Hopelijk wordt daar wel van geleerd.

Toptitels
Aan de andere kant worden bibliotheekleden nog steeds niet in staat gesteld om toptitels te kunnen lenen op tablets dan wel e-readers. Afgelopen week moest ik weer iemand teleurstellen dat de bibliotheek geen e-books te leen heeft voor e-readers.

In ieder geval niet landelijk. Er zijn wel meerdere opties in Nederland, maar dat is nog maar marginaal en lokaal. Daarnaast is het op verschillende manieren: De één heeft een portal en de andere leent gevulde e-readers uit aan klanten.

Het landelijk verhuren van e-books komt daarnaast ook nog steeds niet van de grond. Of dat het ooit gaat worden is ook maar de vraag.

In de Verenigde Staten blijkt dat de groei van e-books al weer afzwakt. Hoe komt dat? Door het gebruik van tablets. Het gebruik van tablets mag dan wel groot zijn, maar de mogelijkheden van tablets zijn ook groot. Naast het lezen van e-books kun je nog veel meer doen: internetten, chatten, video's bekijken etc. etc.

De optie e-lezen is slechts één van de vele opties op een tablet, die dan snel ondergesneeuwd kan raken.

Plus
Terug naar de e-books van de bibliotheek. Aankomend najaar wordt het concept E-books Plus ingevoerd. Voor de extra prijs van 20 euro mogen bibliotheekleden 18 e-books lenen. E-books van een jaar of ouder worden toegelaten om te lezen.

Daarbij ben ik zeer benieuwd naar de titels, die beschikbaar komen. Krijgen we dan ook de streekromans en trilogieën (of series als Game of Thrones) die nu zo populair zijn? Het is nog even afwachten, maar ik ben wel erg benieuwd.

Jeugd
Daarnaast vergeten we een grote doelgroep, die van groot belang is voor de voortgang van de bibliotheek: de jeugd.

Kinderen lezen tegenwoordig al veel digitaal: Facebook, Twitter, nieuws, blogs, jeugdsites etc. Om die doelgroep te binden aan de bibliotheek, moet je voor hen een laagdrempelige mogelijkheid bieden om digitaal te lezen.

De boeken van Geronimo Stilton, Hunger Games etc. zouden perfect passen op tablets. Maar dan wel gratis voor de kinderen.

Zij zijn de toekomst voor de bibliotheken en moeten nu juist kunnen wennen aan de digitale mogelijkheden.

Nieuw
Hoe dan ook, het blijkt dat leden en niet-leden een beter beeld hebben gekregen van de 'nieuwe' bibliotheek. De bibliotheek die meegaat met de innovaties van tegenwoordig, die probeert zo goed mogelijk de digitale lezer te ondersteunen.

Maar zoals ik wel vaker zeg en aangeef, de grootste taak voor de bibliotheek in de toekomst is de gidsfunctie.

Iets wat we tegenwoordig ook al vaak doen, maar wat nog prominenter moet worden. Als bibliotheek toon je wat mensen waar kunnen vinden. De ontvanger van deze informatie (of eigenlijk kennis!) kan dan zelf bepalen waar hij of zij de informatie vandaan haalt.

Terug naar de e-books. De meeste verhalen die ik hoor in de bibliotheken is dat mensen nog altijd papieren exemplaren prefereren boven elektronisch lezen.

Bovendien in deze vakantieperiode lijken de boekenkasten leger dan eerdere jaren. Elke week krijg ik meerdere keren de vraag of er meer dan het maximale aantal boeken mee mogen.

Een tablet is leuk om te hebben, maar echt weg zwijmelen doen de meeste mensen nog in een papieren boek.

Dus wat de toekomst tussen e-books en bibliotheken is, is nog erg onzeker.

Marketing tot in de puntjes

N.a.v. meerdere tweets van vandaag en de plannen voor de bibliotheken in Nederland blijkt maar weer dat je tegenwoordig moeilijk kunt plannen.

Marketing heeft de afgelopen jaren intrede gedaan in het bibliotheeklandschap. Waar je vroeger lokaal bezig was voor de leden van de plaatselijke bibliotheek, kwamen later de commissies en propaganda-organisaties om het boek te promoten.

Inmiddels door mijn Scoop.it topic "Bibliotheken en uitgevers", ben ik erachter gekomen dat boeken niet gepromoot hoeven te worden. In de jaren '70 en '80 kwamen de mensen al automatisch naar de bibliotheek, omdat kopen gewoonweg te duur was. De promotie voor de bibliotheken kwamen door de uitgevers zelf, die de boeken duur maakten. Daarna werden de bibliotheken duurder, waardoor dit weer afnam.

Hoe dan ook, er moest marketing in de bibliotheken komen. De uitleencijfers daalden, de ledenaantallen daalden. Er moest wat gedaan worden.

Dus nu wordt er alles gepland. Tot in de puntjes. Het moet zo en zoveel kosten, niet meer. Het mag alleen tussen dan en dan. Niet langer!

Er wordt dan wel lokaal, of meer regionaal, gepromoot, maar er komen ook landelijke promoties. Promoties in de verschillende vormen, zoals retail: Groninger model, Overijssels model. Maar ook Bibliotheek.nl wordt landelijk gepromoot. Alles komt in dezelfde 'huisstijl', maar regionale/lokale wijzigingen zijn mogelijk.

Maar alles moet minimaal een half jaar voor 1 januari gepland staan. Dat is echter onmogelijk. De veranderingen in het werkveld gaan tegenwoordig zo snel. Anderhalf jaar geleden was Twitter nog lang niet zo groot en ingrijpend als het nu is. Spotify was ook nog niet zo ingeburgerd.

Smsten mensen vorig jaar nog veel, tegenwoordig appt iedereen met een smartphone. Dus de bibliotheek kan er ook een inbreng in nemen. Wees waar de klanten zijn. Maar plan het niet, want je kunt het niet plannen.

Echter kwam ik laatst een tweet tegen van een marketeer van een bibliotheek die sprak over een artikel reserveren in de online catalogus. Als je het hebt over artikelen in plaats van titels, dan zit die persoon wel op de verkeerde plek.

Dat is dan lokaal, maar landelijk worden eigenlijk ook door het SIOB en de VOB marketing bedreven. Bijvoorbeeld wil de VOB met een e-reader (b-reader) komen voor de klanten. Dat is toch wel de P van product. Verder worden die plannen ook ver van te voren ingetekend. Hoe kun je nu weten wat er over anderhalf jaar gebeurt, laat staan over vier jaar.

Daarnaast lees je dan een 'onderzoek' van OCLC dat maar 12 procent van de bibliothecarissen. Daar wordt dan ook stellig op gereageerd, maar het is pure marketing. Onderzoekjes zijn een marketingmiddel, al een hele oude.

Marketing en de bibliotheek. Als dat maar goed gaat. Ik heb het nog niet eens gehad over de kosten van marketing.

Ik bedoel: Haal de marketing(staf) eruit, lidmaatschappen goedkoper en de klanten komen vanzelf.

Zonder drempels lenen

Vandaag werkte ik in de bibliotheek van Dokkum. Het is vakantietijd en het is daarom ook tijd voor een actie.

Om te zien of drempels een belemmering zijn om dvd's te lenen is er dit jaar gekozen voor het wegnemen van drempels. Dvd's zijn nu gratis te leen, in plaats van € 2,00. Daarnaast zijn ze voor vier weken te leen, in plaats van de normale week.

Deze actie is inmiddels drie dagen aan de gang, maar in de bibliotheek van Dokkum was al meer dan de helft weg! Gaten overal, bij de volwassen dvd's en bij de jeugd dvd's. Een groot(s) succes.

Het laat maar weer zien dat het wegnemen van drempels, de uitleencijfers stimuleert.

Willen de uitgevers zo graag dat hun e-books uitgeleend worden, laat er dan geen drempels bestaan. Direct lenen, zonder DRM, zonder extra geld, zonder te kijken naar iPad, e-reader o.i.d. Investeer in oudere titels, leen het landelijk uit. Kijk niet naar regionale bibliotheken.

Oh wacht, Amazon komt dit jaar. ;-)